Czas czytania 4 minuty |
27 października 2026
Przebieg postępowania UC100
Projekt ustawy UC100 o opakowaniach i odpadach opakowaniowych to jeden z najważniejszych aktów prawnych regulujących krajowy rynek ochrony środowiska. Jego głównym celem jest dostosowanie polskich przepisów do unijnego rozporządzenia PPWR oraz stworzenie nowego, kompleksowego systemu Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (ROP). Projekt opublikowany w Rządowym Centrum Legislacji (RCL) wprowadza zmiany, które obejmą wszystkich przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach.
Główne założenia i cel ustawy UC100
Sercem projektowanej reformy jest urzeczywistnienie unijnej zasady „zanieczyszczający płaci”. W obecnym stanie prawnym znaczna część kosztów zagospodarowania odpadów opakowaniowych spoczywa na gminach oraz mieszkańcach w ramach opłat komunalnych. Nowe przepisy mają przenieść ten ciężar finansowy bezpośrednio na podmioty wprowadzające produkty w opakowaniach na rynek.
W projektowanym modelu kluczową rolę finansową przypisano Narodowemu Funduszowi Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW). Do NFOŚiGW mają trafiać środki pochodzące z opłat opakowaniowych, które następnie będą dystrybuowane do gmin oraz innych uczestników systemu zagospodarowania odpadów. Z kolei marszałkowie województw zostaną wyznaczeni jako organy odpowiedzialne za weryfikację prawidłowości naliczania opłat oraz ich egzekwowanie.

Harmonogram i etapowanie opłaty opakowaniowej (2026–2028)
Aby umożliwić przedsiębiorcom oraz samorządom dostosowanie się do nowych procedur, w projekcie UC100 przewidziano dwuletni okres przejściowy. Wprowadzanie obowiązków finansowych zostało podzielone na następujące etapy:
- 2026 rok – uruchomienie pierwszych wpłat do gmin od wprowadzających opakowania. Opłata opakowaniowa w tym okresie wyniesie 8% stawki opłaty produktowej określonej w przepisach wykonawczych.
- 2027 rok – zwiększenie wymiaru opłaty do poziomu 20% stawki opłaty produktowej, co przełoży się na wyższe wsparcie finansowe dla gminnych systemów zbierania odpadów.
- 2028 rok – pełne uruchomienie systemu ROP. Od tego momentu producenci będą pokrywać koszty zagospodarowania odpadów opakowaniowych w pełnym wymiarze, a system redystrybucji środków przez NFOŚiGW zacznie działać w docelowym kształcie.
Wysokość opłaty w pierwszych latach ma być uzależniona od masy i rodzaju materiału opakowaniowego, stanowiąc ułamek grosza za pojedynczą jednostkę opakowania (np. puszkę, słoik czy karton), co ma złagodzić początkowe skutki finansowe dla rynku.
Ścieżka legislacyjna i dyskusja branżowa
Od momentu pierwszego skierowania projektu UC100 do konsultacji publicznych i uzgodnień międzyresortowych, proponowane zapisy stanowią przedmiot intensywnej debaty. Projekt przechodzi standardowy proces legislacyjny, obejmujący opiniowanie, analizę stanowisk zgłoszonych przez podmioty gospodarcze oraz uzgodnienia rządowe przed skierowaniem tekstu do prac parlamentarnych.
Przedstawiciele branży produkcyjnej i przetwórczej zwracają uwagę na wyzwania organizacyjne związane z wdrożeniem ROP. Wskazują m.in. na konieczność precyzyjnego oszacowania wpływu opłat na koszty pakowania produktów spożywczych oraz na potrzebę zachowania wysokiej efektywności zbiórki surowców wtórnych, tak aby zebrane środki faktycznie trafiały na rozwój infrastruktury recyklingowej.
Jak przedsiębiorcy powinni przygotować się do wejścia w życie UC100?
Postępowanie legislacyjne nad projektem UC100 wyraźnie wskazuje, że zmiana modelu ROP w Polsce jest nieuchronna. Firma wprowadzająca produkty w opakowaniach powinna podjąć następujące kroki przygotowawcze:
- Audyt stosowanych opakowań – dokładna inwentaryzacja masowa i materiałowa opakowań jednostkowych, zbiorczych i transportowych.
- Ekoprojektowanie – analiza możliwości zmniejszenia masy opakowań oraz zastąpienia materiałów trudnorozdzielnych surowcami jednolitymi.
- Weryfikacja ewidencji w BDO – uporządkowanie danych dotyczących wprowadzanych mas opakowaniowych, co stanowi podstawę do przyszłego naliczania opłaty opakowaniowej.
Zabezpiecz swoją firmę przed skutkami reformy ROP z PRO R3
Reforma Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta w ramach projektu UC100 oraz wymogi rozporządzenia PPWR stawiają przed przedsiębiorcami skomplikowane zadania prawne i operacyjne. Każde uchybienie w wyliczeniach mas opakowaniowych czy błędna sprawozdawczość w systemie BDO mogą narazić Twoją firmę na wysokie kary administracyjne.
PRO R3 Organizacja Odzysku Opakowań S.A. oferuje pełne wsparcie w przejęciu obowiązków środowiskowych. Przejmujemy na siebie realizację wymaganych prawem poziomów odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych, skutecznie chroniąc Twój biznes przed koniecznością płacenia opłat produktowych. Gwarantujemy profesjonalne i terminowe sporządzanie sprawozdań w systemie BDO oraz realizację obowiązkowych Publicznych Kampanii Edukacyjnych. Zaufaj doświadczeniu ekspertów PRO R3 i zyskaj spokój oraz pełną zgodność z obowiązującym prawem!